A rose by any other name smells just as sweet

De naam Saigon voelt levendiger en heeft meer lading. Een misschien misplaatst gevoel van romantiek verbind ik aan Saigon, zoals de bewoners zelf hun stad ook nog steeds noemen. Ik denk terug aan het Bangkok van 30 jaar geleden.

Toch is het niet meer het Saigon waar paard en wagen het straatbeeld domineren zoals in de tijd van de Franse bezetting. De Vietnamees terroriseert tegenwoordig de straten met hun heilige koe waarvan de claxon de belangrijkste accessoire is. Een rijbewijs hebben ze wel. Waarschijnlijk ooit een keer als premium verworven bij een baal kleefrijst.

Een local beantwoordde mijn vraag waarom ze hier rechts rijden: ‘…because of the French and Americans?’ Oh, en hoe was het daarvoor dan? Reden jullie toen wel links? ‘No way! Before you just drove wherever you could squeeze in. Left, right, wherever. It was even normal to drive on the sidewalk if that was the only way through.’ Op de rivier die majestueus door Saigon kronkelt is de verkeersanarchie nog van kracht.

De grondprijzen in District 1, de voornaamste wijk van de stad gelegen aan de rivier zijn met de torenhoge kantoren en hotels mee de lucht in geschoten. Met de Dong als Vietnamese munt is men wel gewend aan bedragen van 7 cijfers en meer. Maar een perceel formaat pijpenlaatje gaat in de miljoenen dollars. De greenback is nog steeds een gewilde munt onder het volk.

Trang, onze zuidelijke vriend vertelt honderduit over zijn antipathie tegen de communisten. De ironie wil dat zijn eega uit een vietcong familie komt. En uit zijn eigen stal hebben broers zich door de communisten laten omkopen de partij aan te hangen. Vele voordelen zoals het voor een honderdste van de marktwaarde kunnen aankopen van een huis worden geboden voor ultieme toewijding. Trang’s stem en zijn ogen verraden afkeer, ook al uit hij dat niet verbaal.
‘Wij zijn één volk’, gaat hij verder. ‘Het was nooit een kwestie van noord en zuid. Het was het communisme.’ Na elke paar zinnen roept hij als ware het een refrein ‘I am not supposed to say this’. Onwennig voelen wij ons bijna vereerd dat hij de regels van de partij trotseert om ons een inside look te geven. Vrijheid van meningsuiting, oh ja, dat was niet overal zo. Wij naïeve en beschermd opgevoede westerlingen weten niet beter en nemen het als vanzelfsprekend aan.

‘The enemy of our enemy is our friend’, ratelt Trang verder terwijl wij steeds verder van Saigon verwijderd raken op weg naar de Cu Chi tunnels van de Vietcong.
Toen de Fransen dreigden te verliezen van het noorden besloot Amerika in te grijpen om te voorkomen dat Vietnam een communistisch land zou worden. Ze dachten dat even te regelen maar het liep uit op een mentale strijd van vele jaren. De chauvinistische bevolking vocht voor hun vaderland om de indringer te verjagen. Elke inwoner werd een strijder gedreven door overtuiging en adrenaline.

Aangekomen bij de tunnels worden we verwelkomd door een soort polygoon propaganda filmpje. Met trots word getoond hoe de vijand is verjaagd.
Een deel van het tunnelstelsel is geopend voor toeristen. Hier en daar zelfs aangepast om de friet en burger vretende blanke de gelegenheid te geven om uit te vinden of men aan claustrofobie lijdt. De gemiddelde vietcong was met 1.60m en slank lijf van het formaat smurf dat behendig door de angstig krappe gangen kon sluipen.

Trang pruttelt zijn obligate toeristenpraatje af terwijl hij ons routineus rondleidt tot hij door krijgt dat het ons nauwelijks interesseert. Veel liever krijgen we inzicht in het denken en leven van de Vietnamees. ‘Ok, dan wordt het nu tijd voor thee en een hapje’, gebaart hij ons. Kijk, nu begrijpen we elkaar weer.

The post I am not supposed to say this first appeared on Nieske Op Reis.